Πού θα βρεθούν λεφτά

Στη φάση αυτή, τα νέα μέτρα χρηματοδοτήθηκαν από το έκτακτο αποθεματικό του κρατικού προϋπολογισμού του 2026: για φέτος έχουν εγγραφεί 1,250 δισ. ευρώ για έκτακτες καταστροφές.
Κανονικά αυτά θα έπρεπε να μείνουν κλειστά μέχρι 31 Δεκεμβρίου «διά παν ενδεχόμενον» έκτακτης κατάστασης, όπως σεισμοί, πλημμύρες, πυρκαγιές κ.λπ. Λόγω έκτακτων συνθηκών, όμως, στο οικονομικό επιτελείο προέβησαν σε λελογισμένη χρήση του αποθεματικού: καθώς αναλογούν περίπου 100 εκατ. ευρώ ανά μήνα (1,250 δισ.: 12 μήνες) και εφόσον στους πρώτους 2,5 μήνες του έτους δεν προέκυψε κάποιο καταστροφικό γεγονός, η κυβέρνηση ροκάνισε τα 250-300 εκατομμύρια, αφήνοντας 1 δισ. ευρώ για τις ανάγκες των επόμενων 9 μηνών που απομένουν έως το τέλος του έτους.

Επιπλέον, σε συμφωνία με την Κομισιόν, θέσπισε ως νέο αντισταθμιστικό μέτρο την αύξηση της φορολογίας στα κέρδη στοιχημάτων μέσω Διαδικτύου. Αυτό «άνοιξε» χώρο 50 εκατ. ευρώ για εφέτος, αλλά και 100 εκατ. ετησίως περισσότερα από όσα επέτρεπε ο δημοσιονομικός «κόφτης» δαπανών σε μόνιμη βάση.

Για τη συνέχεια, όπως σημειώνουν αρμόδιες πηγές, χωρίς ευελιξία από την Κομισιόν, τα πράγματα θα γίνουν δύσκολα όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά για όλες τις χώρες, καθώς ο κανόνας της «οροφής» αύξησης δαπανών είναι αμείλικτος. Είναι, δε, ενδεικτικό ότι αν κάποια χώρα υπερβεί το ετήσιο όριο των πρωτογενών δαπανών, δεν μπορεί να «ισοφαρίσει» αυτήν την απόκλιση με μικρότερες δαπάνες την επόμενη χρονιά.

Ωστόσο, η απαγόρευση αφορά ρητά «μόνιμες δαπάνες». Ο κανονισμός μπορεί να επιτρέψει «έκτακτες» και λελογισμένες υπερβάσεις δαπανών, στον βαθμό που μπορούν να κριθούν εύλογες ή αναγκαίες λόγω εξαιρετικά απρόβλεπτων συνθηκών, όπως οι σημερινές. Βαδίζοντας κοντά στην «κόκκινη γραμμή» χωρίς να την υπερβαίνει, η κυβέρνηση σχεδιάζει έτσι να ανοίγει διαρκώς νέα περιθώρια για επιπλέον δαπάνες για εθνικά μέτρα και παρεμβάσεις, μέχρι και οι κυβερνήσεις και η Ε.Ε. να ενδώσουν σε συμφωνία για πιο συντονισμένη δράση και ευρύτερες λύσεις, εφόσον απαιτηθούν.